کابل به تهران: شهروندان افغانستان حق دارند تجمعات مسالمت‌آمیز برگزار کنند

نگاه نو_ وزارت امور خارجه اعلام کرد که سفیر افغانستان در تهران در پی «تجمعات و اعتراض‌های مسالمت‌آمیز» اخیر شهروندان کشور در پیوند به حادثات دهانه ذوالفقار در مرز دو کشور و یزد ایران، به وزارت خارجه ایران احضار شده است. طبق اعلام وزارت خارجه، سفیر افغانستان در دیدار با مقام‌های ایرانی خاطرنشان کرده است که شهروندان افغانستان براساس قانون و حقوق شهروندی‌شان حق برگزاری تجمعات مسالمت‌آمیز را دارند.

وزارت خارجه ایران صبح روز شنبه، بیست‌وچهارم جوزا، عبدالغفور لیوال، سفیر افغانستان در تهران را احضار کرد. طبق اعلام وزارت خارجه ایران، سفیر افغانستان در تهران در پی تحرکات «عده‌ای معدود از جریانات خاص سیاسی و برخی اقدامات اهانت‌آمیز و تعرض به سفارت جمهوری اسلامی ایران و سایر نماینده‌گی‌های» این کشور در افغانستان برای «پاره‌ای توضیحات» احضار شده است.

اشاره وزارت خارجه ایران به تظاهراتی است که در برخی از شهرهای کشور از جمله در کابل در برابر نماینده‌گی‌های سیاسی ایران برگزار شده است. این تظاهرات به هدف دادخواهی برای مهاجران افغانستان که در حادثه موترسوزی در یزد و حادثه دهانه ذوالفقار در مرز ایران جان باختند، در روزهای اخیر شکل گرفته است. در این دو حادثه نظامیان ایرانی دخیل گفته شده است.

وزارت خارجه کشور نیز گفته است که سفیر افغانستان در تهران در واکنش به «تجمعات و اعتراض‌‎های مسالمت‌‌آمیز» به وزارت خارجه ایران احضار شده و هم‌زمان یک یادداشت اعتراضی را دریافت کرده است.

وزارت خارجه گفته است که سفیر افغانستان با کنش دیپلماتیک خاطرنشان کرده است که هر شهروند افغان بر اساس قوانین و حقوق شهروندی حق دارد اقدام به برگزاری تجمعات مسالمت‌آمیز کند.

طبق اعلام وزارت خارجه، آقای لیوال به مقام‌های ایرانی گفته است هرگاه رفتار تظاهرکننده‌گان منجر به بی‌نظمی و اخلال در اجرای قوانین شود از سوی نهادی مؤظف مورد پی‌گرد قانونی قرار خواهند گرفت.

در اعلامیه این وزارت آمده است: «وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی از نهادهای امنیتی خواست تا چگونه‌گی این تجمعات مسالمت‌آمیز را عاجل به این وزارت گزارش کنند و اگر اعتراضات مردمی در مواردی منجر به بی‌نظمی شده باشد نیازمند تحقیق است.»

وزارت خارجه از جانب دیگر گفته است که در اولین فرصت ممکن یک هیأت بلندپایه را به ایران اعزام می‌کند تا در «چارچوب تعامل منافع دو جانبه، حفظ دوستی و همکاری رو به گسترش راه حل مناسب برای رفع مشکلات پیدا کنند.»

وزارت خارجه ایران اما گفته است که در پی تحرکات «عده‌ای معدود» از جریانات خاص سیاسی که دارای سابقه «ضدیت با جمهوری اسلامی ایران» و حسن هم‌جواری میان دو کشور می‌باشند، به تازه‌گی به بهانه «فوت چند تن از اتباع آن کشور که قصد ورود غیر قانونی به ایران داشته و یا به صورت قاچاقی و غیرقانونی وارد ایران شده بودند، مرتکب برخی اقدامات‌اهانت آمیز و تعرض به سفارت جمهوری اسلامی ایران و سایر نمایندگی‌های» این کشور شده است.

براساس اعلامیه وزارت خارجه ایران، در جریان این دیدار مدیر کل آسیای غربی وزارت امور خارجه ایران از تاثیر اقدامات «غلط این گروه قلیل» بر روابط همسایه‌گی دو کشور ابراز نگرانی کرده است.

در جریان دو ماه اخیر دو حادثه که نیروهای نظامی ایران در آن دخیل گفته شده‌اند، از مهاجران افغانستان قربانی گرفته و روابط دو کشور را زیر تأثیر قرار داده است.

حادثه نخست در دوازدهم ثور سال جاری در مرز میان دو کشور رخ داد. شماری از مهاجران افغانستان که قرار بود به ایران بروند، براساس گزارش‌ها، از سوی مرزبانی ایران مجبور به پریدن به رودخانه هری‌رود شده‌اند. در این حادثه طبق یافته‌های دولت افغانستان در مجموع ۴۶ نفر از کارجویان افغان به رودخانه‌ی هری‌رود انداخته شده‌اند. از این میان، ۱۷ نفر ناپدید شده، ۱۲ نفر غرق شده و ۱۷ نفر دیگر نجات یافته‌اند.

هم‌چنان حادثه در چهاردهم جوزا، در یزد ایران رخ داد. یک موتر حامل مهاجران افغانستان گفته شده است که در پی شلیک پولیس ایران آتش‌ گرفته و در آن سه مهاجر کشته و شماری نیز زخمی شده‌اند.