پولیو پس از کرونا در کمین افغانستان


نگاه نو_ نگرانی‌ها از افزایش آمار کودکان مبتلا به پولیو در وزارت صحت عامه بالا گرفته است. این وزارت می‌گوید که از آغاز سال جدید میلادی تا کنون فقط دو کمپین سراسری تطبیق واکسین پولیو در کشور راه‌اندازی شده و به دلیل تاثیر ویروس کرونا در افغانستان، حداقل تا دو ماه دیگر خبری از تطبیق دوباره واکسین پولیو در کشور نیست.

دستگیر نظری، رییس معافیت کتله‌ای وزارت صحت عامه به ۸صبح می‌گوید که در ماه‌های جنوری و فبروری سال روان فقط دو کمپین تطبیق واکسین پولیو در کشور راه‌اندازی شد اما از آن پس، تمام کمپین‌های محو پولیو به دلیل مصروفیت‌های وزارت صحت عامه با ویروس کرونا، لغو شده است. وی می‌افزاید که همین اکنون تا زمان آغاز دوباره‌ی تطبیق کمپین واکسین پولیو، واکسین این بیماری تنها در کلینیک‌های سراسر کشور تطبیق می‌شود.

آن طور که وزارت صحت عامه گزارش داده، تا سال ۲۰۱۶ چهار کمپین سراسری و هشت کمپین منطقه‌ای تطبیق واکسین پولیو در افغانستان روی دست گرفته می‌شد، اما از ۲۰۱۶ به این طرف همه ساله سه کمپین سراسری و هفت کمپین منطقه‌ای فرعی واکسین پولیو در برخی ولسوالی‌های ۲۲ ولایت برگزار می‌شود.

رییس معافیت کتله‌ای وزارت صحت عامه تاکید می‌کند که از آغاز تا ختم سال ۲۰۱۹، دست‌کم ۲۸ واقعه‌ی مثبت پولیو در سراسر کشور ثبت شد اما امسال این رقم با وجود این‌که هنوز فقط نصف سال میلادی گذشته است، به عدد ۱۷ رسیده است. آقای نظری می‌افزاید که در سال گذشته، تمام موارد مثبت پولیو تنها در برخی ولایت‌های جنوبی شامل قندهار، هلمند و ولایت‌های شرقی شامل کنر و جلال‌آباد ثبت شده بود. او با نگرانی می‌افزاید که حالا در سال جاری میلادی، به اضافه ولایت‌های جنوبی و شرقی، در مجموع ۱۷ واقعه‌ی مثبت پولیو یا فلج کودکان، در ولایت‌های هرات، فراه، بادغیس و بغلان هم دیده شده است.

 فعالیت گروه مبارزه با پولیو در برابر ویروس کرونا

تطبیق واکسین پولیو در افغانستان به دو گروه کاری نیاز دارد که به گفته آقای نظری، یک گروه ۶۰ هزار نفری در هر ماه فقط پنج روز فعال هستند. او تأکید می‌کند که یک گروه ۱۰ هزار نفری هم به طور دایمی و قراردادی با وزارت صحت عامه فعالیت می‌کند و حالا بخشی از این نیروها برای واقعه‌یابی موارد کرونا و امور جانبی مربوط به تطبیق واکسین پولیو بسیج شده‌اند.

مخالفت طالبان با واکسین پولیو

بنا بر آمار رسمی وزارت صحت عامه، در سال ۲۰۱۶ ویروس پولیو به طور کامل در افغانستان مهار شده بود. گزارش این وزارت حاکی از آن است که در تمام سال ۲۰۱۶ فقط یک واقعه‌ی مثبت پولیو در ولسوالی شاه‌ولی‌کوت ولایت قندهار به ثبت رسیده بود اما پس از آن، به دلیل دست‌اندازی طالبان و سایر نیروهای مخالف، تطبیق واکسین پولیو در سراسر کشور با چالش‌هایی همراه شد. آقای نظری می‌گوید که از ۲۰۱۶ به این طرف، سطح همکاری نیروهای مخالف دولت با کادر پزشکی دولتی افغانستان کاهش یافت و یک مدت، این گروه به واکسین‌کننده‌گان اجازه تطبیق خانه به خانه واکسین پولیو را در بخش‌هایی از کشور نداد.

این مقام وزارت صحت عامه اضافه می‌کند که از همان سال به بعد، جغرافیای تطبیق واکسین پولیو در سراسر کشور آرام‌آرام محدود شد. وی هم‌چنین می‌گوید که هم‌مرز بودن با پاکستان سبب شده که ویروس پولیو با رفت‌وآمدهای قانونی و غیرقانونی شهروندان افغانستان به این کشور، دوباره به افغانستان منتقل شود. او می‌گوید که پاکستان از سال‌ها به این طرف با بیماری فلج کودکان دست‌وپنجه نرم می‌کند.

به گفته آقای نظری، اطلاعات وزارت صحت عامه نشان می‌دهد که همین اکنون گردش و انتشار ویروس در ولایت‌های قندهار، هلمند، ننگرهار، ارزگان و کنر عملاً جریان دارد اما در ولایت‌های هرات، بادغیس، فراه و برخی دیگر از ولایت‌ها ثبت واقعه‌ای از ویروس پولیو هنوز ثبت نشده است.

او با ابراز نگرانی می‌گوید که در صورت تداوم گردش ویروس کرونا در کشور، احتمال زیادی وجود دارد که انتشار ویروس پولیو در افغانستان نیز شدیدتر شود.

این مقام وزارت صحت می‌افزاید که بنا بر تجربه‌های وزارت صحت، حداقل تا دو ماه دیگر برنامه‌ی تطبیق واکسین پولیو در کشور آغاز نمی‌شود. وی تاکید می‌کند که همین اکنون نشست سه روزه‌ی بررسی‌ها و امکان‌سنجی‌های مبارزه با پولیو در یک نشست آنلاین جهانی جریان دارد و در ختم این برنامه، شرایط جدید برای آغاز دوباره کمپین تطبیق واکسین پولیو اعلان می‌شود.

بنا بر آمار رسمی وزارت صحت عامه، دست‌کم ۹.۵ میلیون کودک زیر پنج سال در کشور در هر دوره راه‌اندازی کمپین تطبیق واکسین پولیو زیر پوشش قرار می‌گیرند. این وزارت هم‌چنان خبر داده که در دوره‌های فرعی تطبیق واکسین پولیو، شش میلیون کودک زیر پنج سال، زیر پوشش واکسین پولیو می‌روند.